Haziran 2008

Anayasa Mahkemesi, İstanbul 10. İcra Mahkemesi'nin, mal beyanında bulunmamak suçundan dolayı İcra ve İflas Kanunu'nun öngördüğü 10 günlük disiplin hapsini öngören 337/1 maddesinin iptali istemiyle yaptığı başvuruyu kabul etti.

Anayasa Mahkemesi; kararında İcra ve İflas Kanunu’nun hem 337. maddesinin birinci fıkrasında ve hem de 76. maddesinde borçlunun özgürlüğünü bağlayıcı ceza ile cezalandırılmasını gerektiren eylemin, mal beyanında bulunmama eylemi olduğunu ve hukuk devleti ve ceza hukuku ilkeleri gereği kişi aynı eylem nedeniyle birden fazla yargılanmaz ve cezalandırılamayacağını belirtmiştir. Yüksek Mahkeme bu gerekçeyle 337. maddenin birinci fıkrasının “Türkiye Cumhuriyeti’nin toplumun huzuru, millî dayanışma ve adalet anlayışı içinde, insan haklarına saygılı, Atatürk milliyetçiliğine bağlı, başlangıçta belirtilen temel ilkelere dayanan, demokratik, lâik ve sosyal bir hukuk devleti” olduğunu belirten Anayasa’nın 2. maddesine aykırı olduğunu belirtmiştir.

Yüksek Mahkeme; ayrıca 337. maddesinin birinci fıkrasının iptaline karar verilmesinin doğuracağı hukuksal boşluk, kamu yararını ihlal edici nitelikte olduğundan gerekli düzenlemelerin yapılması amacıyla iptal kararının, Resmî Gazete’de yayımlanmasından başlayarak bir yıl sonra yürürlüğe girmesi uygun görmüştür.

İptal kararından sonra; icra mahkemelerindeki mal beyanında bulunmama şikâyetiyle açılan davalar ya beraat ile sonuçlanmakta ya da yeni bir yasal düzenlemenin yapılmasını beklemek üzere adli tatil sonrasına ertelenmektedir.